Toplu ulaşımda kadın sürücü sayısı artıyor: Kalıpları kırıyoruz

Diyarbakır Büyükşehir Belediyesinin kadın odaklı politikaları kapsamında hayata geçirdiği “Otobüs Şoförü Ehliyet Eğitimi” projesine katılan 50 kadın, ağır vasıta sürüş eğitimi alıyor. Erkek egemen olan ulaşım alanında ön yargıları kırmayı hedefleyen kadınlar, kamusal alanların tümünde görünür olmanın önemine dikkat çekti.

Kadın Politikaları Dairesi Başkanlığı ile Ulaşım Dairesi Başkanlığının, toplu ulaşımda cinsiyetin özgürleştirilmesi ve kadınların istihdam edilmesi amacıyla hayata geçirdiği “Otobüs Şoförü Ehliyet Eğitimi Projesi” ile 50 kadın ağır vasıta sürüş eğitimine dâhil edildi. Başvuru süreci ve mülakatların ardından projede yer alan kadınlar, hem teorik hem de uygulamalı eğitimlerle otobüs şoförlüğüne hazırlanıyor.

Proje kapsamında 26 Eylül–10 Ekim 2025 tarihleri arasında 473 kadın başvurdu. Yapılan değerlendirmeler sonucunda Diyarbakır’da yaşayan, aktif araç kullanan ve B sınıfı ehliyete sahip 24–35 yaş aralığındaki 50 kadın programa kabul edildi.

5 grup halinde sürüyor

5 grup halinde sürdürülen eğitimler 9 Şubat’ta başladı. 16 saatlik yoğun sürüş programında kadınlar, ağır vasıta kullanımına ilişkin teknik bilgi ve pratik becerilerini geliştirdi. Eğitimlerin önümüzdeki günlerde tamamlanması planlanırken, sınavda başarısız olan adaylara ek sürüş eğitimi verilmesi de program kapsamında yer alıyor.

‘Kadınlar her alanda yer almalı’

Eğitime katılan Tuğba Bilmez, sürecin kendisi için önemli bir deneyim olduğunu belirterek programın kendisine güç verdiğini söyledi. Bilmez, direksiyon başına geçerken herhangi bir çekince yaşamadığını ifade ederek şunları söyledi: "Bu eğitime katılmamda en büyük etken ailem oldu, özellikle de babam. Küçüklüğümden beri büyük araçlarla iç içe büyüdüm çünkü babam kamyon şoförüydü. Bu yüzden direksiyon başına geçtiğimde yabancılık çekmedim, hatta hiç korkmadım.”

‘Çok güzel bir süreç geçirdik’

Kadınların kamusal alanların tümünde görünür olmasını istediğini ifade eden Bilmez, “Kadınların her işi yapabileceğine, her şeyin üstesinden gelebileceğine inanıyorum. Büyükşehir Belediyesine bize sunduğu bu imkân için çok teşekkür ediyorum. Bizden sonra bu projeye katılacak arkadaşlarıma da şimdiden başarılar diliyorum. Korkulacak herhangi bir şey yok. Eğitmenlerimiz sayesinde çok güzel bir süreç geçirdik” ifadelerini kullandı.

‘Hayalimi bu projeyle gerçekleştirdim’

Elif Yıldız ise uzun yıllardır aktif araç kullandığını ve bu projeyi ağır vasıta kullanma hayalini gerçekleştirmek için bir fırsat olarak gördüğünü ifade etti. Yıldız, eğitim sürecinin kendisine önemli bir katkı sağladığını belirterek şöyle devam etti: “Diyarbakır Büyükşehir Belediyesinin başlattığı kadınlara yönelik otobüs eğitimine katıldım ve başarıyla tamamladım. Bu proje sayesinde birçok kadın hayalini gerçekleştirmiş oldu. Bizler otobüs koltuğuna oturunca hayatımıza da yön vermiş ve hayallerimizi gerçekleştirmiş olduk.”

‘Kalıplar kırılmış oluyor’

Yaklaşık 10 yıldır araç kullandığını ve artık ağır vasıta kullanma gibi bir hedefinin olduğuna dikkat çeken Yıldız, “Bu projeyi görünce heyecanlandım. Başvurdum ve kabul edildim. Direksiyon başına geçince aslında bunun kadın-erkek işi olmadığını anlıyorsunuz. Bu projeyle toplumdaki baskı ve o kalıplaşmış yapılandırma da kırılmış oluyor. Kadınların C veya D sınıfı gibi büyük araç ehliyeti alması toplumdaki algıyı kırıyor. Bu durum diğer kadınlara da cesaret veriyor. Bu tür projelerin her zaman olmasını temenni ediyorum” şeklinde konuştu.

‘Kadınlar büyük araç kullanamaz algısını kırdık’

Berfin Bozkuş da projeye başlarken tereddüt yaşadığını ancak sürecin sonunda özgüven kazandığını dile getirdi. Bozkuş, deneyimini şu sözlerle anlattı: “Bu projede yer edindiğim için bir kadın olarak kendimle gurur duyuyorum. Kadın adaylara öncülük ettiğimizi düşünüyorum. Kadınların büyük araçları kullanamayacağı algısı vardı. Ama biz bunu başardık. 50 aday olarak eğitimleri mükemmel bir şekilde tamamladık ve çok mutluyuz. Bu süreci hem kadınlar hem erkekler eşit bir şekilde yürütebilir. Biz kadınlar her alanda her şeyi yapabiliriz. Belediyemizin bize sunduğu, gerek otobüs gerekse diğer faaliyetler gibi her türlü projede bütün kadınlar yer alabilir. Normalde de aktif bir araç sürüşüm vardı fakat büyük bir otobüsü başarıyla kullanmak beni çok daha mutlu etti. Direksiyon başına geçtiğimizde çok farklı duygular hissettim.”

Resim Galerisi